Dù sở hữu sức mạnh không quân áp đảo, chiến dịch Epic Fury đang cho thấy một thực tế khắc nghiệt: Nhịp độ và sức bền của quân đội Mỹ phụ thuộc hoàn toàn vào mạng lưới hậu cần và tiếp nhiên liệu trên không đang bị kéo căng quá mức.
Sự cố KC-135 tại Iraq và hồi chuông cảnh báo về năng lực hậu cần
Trong bối cảnh chiến dịch Epic Fury đang diễn ra quyết liệt, Quân đội Mỹ đã phải hứng chịu một tổn thất đáng chú ý ngay tại khu vực hậu phương.
Hôm 12/3, một chiếc máy bay tiếp dầu Boeing KC-135 Stratotanker đã rơi tại miền tây Iraq – khu vực không phận thân thiện – khi đang thực hiện nhiệm vụ hỗ trợ các hoạt động quân sự nhằm vào Iran. Giới chức Mỹ xác nhận có ít nhất 5 thành viên phi hành đoàn trên máy bay, tuy nhiên con số thương vong chính thức vẫn đang được cập nhật.
Đây là sự cố rơi máy bay tiếp dầu đầu tiên của Mỹ kể từ năm 2013, làm dấy lên những lo ngại sâu sắc về tình trạng của đội bay hậu cần vốn đã già cỗi.
KC-46 tiếp nhiên liệu cho phi cơ F-16 của Mỹ khi đang thực hiện nhiệm vụ. Ảnh: Không quân Mỹ.
Tầm quan trọng chiến lược của hậu cần hàng không
Trong tác chiến hiện đại, đặc biệt là các cuộc không kích tầm xa vào các cơ sở hạt nhân của Iran, máy bay chiến đấu không thể tự thân vận động nếu thiếu hệ thống “trạm xăng bay”.
Thiếu tá Claire Randolph cảnh báo: “Máy bay tiếp nhiên liệu và không vận là một khoảng trống lớn”. Bà nhấn mạnh rằng, dù không bóng bẩy như các dòng tiêm cư kích hay máy bay ném bom tàng hình, nhưng máy bay tiếp dầu mới là yếu tố quyết định trạng thái sẵn sàng chiến đấu.
Đội hình “lão tướng” đang bị bào mòn
Hiện nay, xương sống của lực lượng hậu cần Mỹ đang phải đối mặt với vấn đề tuổi tác:
- KC-135 Stratotanker: Ra đời từ thời Tổng thống Eisenhower, vẫn đang gánh vác trọng trách chính.
- C-17 Globemaster: Đã hoạt động hàng chục năm với cường độ cao.
- C-5 Galaxy: Máy bay vận tải lớn nhất nhưng có tỷ lệ sẵn sàng chiến đấu dưới 50%.
Việc các máy bay chiến đấu phải cất cánh từ những căn cứ xa xôi như Jordan, Israel hay thậm chí là Nam Âu để tránh tầm hỏa lực của Iran đã khiến nhu cầu tiêu thụ nhiên liệu tăng vọt, tạo áp lực khổng lồ lên đội bay tiếp dầu.
Áp lực kép từ đồng minh và bài toán nhân sự
Không chỉ phục vụ nhu cầu của riêng mình trong chiến dịch Epic Fury, Mỹ còn phải hỗ trợ Không quân Israel – đơn vị có phi đội tiếp dầu khá khiêm tốn.
Stacie Pettyjohn, Giám đốc chương trình quốc phòng tại Trung tâm An ninh Mỹ Mới, nhận định: “Nhu cầu kết hợp này tạo ra áp lực có thể làm sụp đổ toàn bộ hệ thống tiếp nhiên liệu trên không của Mỹ”.
Một chiếc KC-135 thuộc căn cứ Không quân Mỹ đậu tại Ả Rập Saudi. Ảnh: Không quân Mỹ.
Vấn đề con người và bảo dưỡng
Bên cạnh khung thân máy bay, yếu tố con người cũng đang bị vắt kiệt. Mỹ hiện có khoảng 119 phi hành đoàn sẵn sàng nhiệm vụ, và có thể huy động tối đa 865 phi hành đoàn trong thời chiến. Tuy nhiên, hơn 56% đơn vị tiếp dầu thuộc về lực lượng dự bị hoặc Vệ binh Quốc gia – những “anh hùng thầm lặng” đang phải duy trì nhịp độ hoạt động liên tục.
Nguy cơ từ “vòng luẩn quẩn” bảo dưỡng
Quyền Tư lệnh Bộ Chỉ huy Cơ động Không quân, Rebecca Sonkiss, thừa nhận rằng tỷ lệ sẵn sàng của các dòng máy bay vận tải và tiếp dầu vẫn không đạt mức kỳ vọng sau nhiều năm ngân sách bảo dưỡng bị cắt giảm.
Chiến dịch Epic Fury có nguy cơ đẩy Không quân Mỹ vào một vòng luẩn quẩn:
- Hoạt động cường độ cao dẫn đến hỏng hóc nhanh hơn.
- Thiếu phụ tùng thay thế buộc phải “lấy chỗ nọ đập chỗ kia”.
- Suy giảm năng lực tổng thể trong dài hạn.
Máy bay hậu cần C-17 Globemaster của Không quân Mỹ. Ảnh: Reuters.
Kết luận: Epic Fury không chỉ là bài kiểm tra về sức mạnh hỏa lực, mà còn là bài kiểm tra khắc nghiệt về năng lực chịu đựng của hệ thống hậu cần Mỹ. Nếu không có những cải tổ kịp thời về đội bay tiếp dầu và quy trình bảo dưỡng, “nhịp độ” chiến tranh mà Mỹ mong muốn có thể sẽ bị chặn đứng bởi chính những hạn chế về nhiên liệu và vận tải.
Discussion about this post