Trong bối cảnh căng thẳng tại Trung Đông leo thang, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã kêu gọi một liên minh quốc tế để bảo vệ tuyến hàng hải huyết mạch eo biển Hormuz. Ngay lập tức, các cường quốc như Trung Quốc và Anh đã có những động thái phản hồi chính thức.
Mỹ kêu gọi liên minh quốc tế “chia lửa” tại eo biển Hormuz
Ngày 14/3, trên mạng xã hội Truth Social, Tổng thống Donald Trump đã nhắc lại lời kêu gọi các quốc gia phụ thuộc vào nguồn dầu mỏ từ Trung Đông cần có trách nhiệm hơn trong việc bảo vệ tuyến đường này.
Ông Trump khẳng định Mỹ đã gây áp lực tối đa lên Iran về cả quân sự lẫn kinh tế, nhưng nhấn mạnh rằng việc đảm bảo an ninh hàng hải phải là “nỗ lực của cả một đội”.
“Các quốc gia trên thế giới nhận dầu thông qua eo biển Hormuz phải tự chăm lo cho tuyến đường đó, và chúng tôi sẽ giúp – RẤT NHIỀU!”, Tổng thống Trump tuyên bố.
Phản hồi từ Trung Quốc và Anh: Thận trọng và ưu tiên ngoại giao
Dù ông Trump trực tiếp nhắc tên các đối tác lớn như Trung Quốc, Pháp, Nhật Bản, Hàn Quốc và Anh, nhưng phản hồi từ các bên hiện vẫn rất chừng mực.
Trung Quốc: Kêu gọi hòa bình và trách nhiệm chung
Người phát ngôn Đại sứ quán Trung Quốc tại Washington không xác nhận việc triển khai quân sự. Thay vào đó, Bắc Kinh nhấn mạnh vai trò là “đối tác chiến lược” của các nước Trung Đông và tập trung vào giải pháp ngoại giao:
- Kêu gọi chấm dứt ngay lập tức các hành động thù địch.
- Khẳng định tất cả các bên đều có trách nhiệm đảm bảo nguồn cung năng lượng không bị cản trở.
- Cam kết đóng vai trò xây dựng để giảm leo thang căng thẳng.
Anh: Đang thảo luận các phương án
Bộ Quốc phòng Anh cho biết London đang tích cực thảo luận với các đồng minh về nhiều lựa chọn để đảm bảo an ninh hàng hải. Tuy nhiên, Bộ trưởng Quốc phòng Anh John Healey lưu ý rằng các cuộc thảo luận mới ở giai đoạn sơ bộ và ưu tiên hàng đầu vẫn là giảm leo thang xung đột.
Iran cảnh báo đanh thép: “Chỉ đóng cửa với Mỹ và Israel”
Phản pháo lại các động thái từ phía Mỹ, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi phủ nhận việc đóng hoàn toàn eo biển Hormuz. Ông làm rõ rằng tuyến đường này chỉ bị chặn đối với các tàu có mối liên hệ với Mỹ và Israel.
Những thông điệp cứng rắn từ Tehran:
- Về an ninh: Ngoại trưởng Araghchi chế giễu “chiếc ô an ninh” của Mỹ là đầy lỗ hổng khi phải đi kêu gọi các nước khác (kể cả Trung Quốc) hỗ trợ.
- Về quân sự: Chỉ huy Hải quân IRGC, Aziz Reza Tangsiri, khẳng định eo biển hiện đang được “kiểm soát” chứ chưa bị đóng bằng biện pháp quân sự.
- Cảnh báo hạ tầng: Iran đe dọa sẽ biến các cơ sở hạ tầng dầu mỏ, kinh tế có sự hiện diện hoặc cổ phần của Mỹ tại khu vực thành “tro bụi” nếu các cơ sở của Iran bị tấn công.
Tình hình thực địa: Nguy cơ khủng hoảng năng lượng toàn cầu
Theo số liệu từ cơ quan giám sát thương mại hàng hải Vương quốc Anh, kể từ khi xung đột bùng phát 2 tuần trước, đã có ít nhất 17 tàu bị tấn công tại khu vực Vịnh Ba Tư, eo biển Hormuz và Vịnh Oman.
| Quốc gia/Tổ chức | Quan điểm chính |
| Mỹ (Donald Trump) | Muốn thành lập liên minh quốc tế để chia sẻ chi phí và lực lượng bảo vệ hàng hải. |
| Pháp (Emmanuel Macron) | Ủng hộ liên minh nhưng nhấn mạnh cần thời gian vài tuần để điều phối. |
| Iran | Đe dọa nhắm vào các cảng tại UAE và các cơ sở có cổ phần của Mỹ tại Trung Đông. |
Sự gián đoạn tại “điểm nghẽn” Hormuz không chỉ là vấn đề quân sự mà đang trực tiếp đẩy thế giới vào một cuộc khủng hoảng năng lượng trầm trọng. Tối 14/3, căng thẳng tiếp tục gia tăng khi một nhà máy lọc dầu tại Erbil (Iraq) bị tấn công bằng máy bay không người lái, cho thấy mức độ lan rộng của xung đột.
Discussion about this post