Trong khi Tổng thống Donald Trump khẳng định Washington và Tehran đang đạt được những tiến triển “hiệu quả”, phía Iran liên tục bác bỏ. Giữa lúc căng thẳng Trung Đông leo thang, đâu là sự thật đằng sau những tuyên bố trái ngược này?
Mỹ khẳng định đàm phán “rất tốt”, Iran tố “tin giả”
Mới đây, Tổng thống Donald Trump đã gây bất ngờ khi thông báo về “những điểm đồng thuận quan trọng” sau cuộc đối thoại mà ông mô tả là “rất tốt” với một nhân vật cấp cao giấu tên từ phía Iran. Thông tin này xuất hiện ngay thời điểm thị trường chứng khoán Mỹ mở cửa tuần giao dịch mới, kèm theo thời hạn 5 ngày để Tehran phản hồi tích cực.
Tuy nhiên, phản ứng từ Tehran lại hoàn toàn trái ngược. Chủ tịch Quốc hội Iran, ông Mohammad Bagher Ghalibaf, đã thẳng thừng phủ nhận trên mạng xã hội:
“Chúng tôi không tiến hành đàm phán nào với Mỹ. Tin giả đang thao túng thị trường dầu mỏ và tài chính nhằm giúp Mỹ và Israel thoát khỏi vũng lầy.”
Mỹ đạt được gì khi tung tin đàm phán?
Giới phân tích cho rằng, việc Washington đẩy mạnh thông tin về một thỏa thuận sắp tới không đơn thuần là ngoại giao, mà là một chiến thuật kinh tế và quân sự có tính toán:
- Trấn an thị trường tài chính: Sau hai tuần biến động dữ dội do giá dầu, những tuyên bố của ông Trump giúp hạ nhiệt tâm lý nhà đầu tư, duy trì sự ổn định cho chứng khoán Mỹ.
- Chiến thuật “câu giờ” quân sự: Việc đề cập đến đàm phán tạo ra khoảng nghỉ cần thiết để quân đội Mỹ điều động lực lượng đến Trung Đông trong trường hợp Washington quyết định triển khai bộ binh.
- Áp lực bầu cử giữa kỳ 2026: Cuộc chiến không được lòng dân và ảnh hưởng trực tiếp đến túi tiền của người dân Mỹ thông qua giá xăng dầu. Ông Trump cần một lối thoát để tránh mất điểm trước cử tri.
Việc Tổng thống Trump bất ngờ tạm thời miễn trừ trừng phạt cho một số lô dầu của Iran – lần đầu tiên kể từ năm 2019 – được xem là tín hiệu sẵn sàng thỏa hiệp để rút lui khỏi thế bế tắc hiện tại.
Toan tính của Iran: Tại sao lại chọn cứng rắn?
Dù chịu tổn thất nặng nề với hơn 1.500 người thiệt mạng và cơ sở hạ tầng bị tàn phá, Iran dường như vẫn chưa muốn dừng lại. Lý do nằm ở các mục tiêu chiến lược dài hạn:
1. Thiết lập khả năng răn đe tuyệt đối
Iran hiểu rằng nếu kết thúc chiến sự lúc này mà không có một cam kết thép, họ sẽ tiếp tục bị tấn công trong tương lai. Tehran muốn Mỹ và Israel phải trả giá đắt về kinh tế để buộc các đối thủ phải “suy tính kỹ” trước khi có bất kỳ hành động quân sự nào tiếp theo.
2. Tận dụng ưu thế tên lửa
Nhiều ý kiến cho rằng kho tên lửa đánh chặn của Israel đang cạn kiệt. Phe diều hâu tại Iran muốn duy trì xung đột để ngăn cản đối phương có thời gian tái thiết lập hệ thống phòng thủ.
3. Gây sức ép lên vùng Vịnh
Bằng cách mở rộng xung đột ra eo biển Hormuz, Iran buộc Mỹ phải xuống nước dỡ bỏ một phần lệnh trừng phạt dầu mỏ. Đây là minh chứng cho thấy chiến thuật “dùng dầu hỏa làm vũ khí” vẫn phát huy tác dụng.
Kịch bản nào cho xung đột Mỹ – Iran cuối năm 2026?
Hiện tại, cả hai bên đang đứng trước những lựa chọn khắc nghiệt:
| Bên liên quan | Lựa chọn 1: Tiếp tục xung đột | Lựa chọn 2: Chấp nhận thỏa hiệp |
| Mỹ (Donald Trump) | Gánh chịu tổn thất kinh tế, rủi ro thất bại bầu cử. | Bị chỉ trích vì không thể kết thúc “phiêu lưu quân sự”. |
| Iran | Kinh tế kiệt quệ, lưới điện và hạ tầng sụp đổ. | Đạt được quyền lực tại eo biển Hormuz và cam kết ngừng bắn. |
Dù tuyên bố của hai bên có sự mâu thuẫn lớn, nhưng việc xuất hiện những “tín hiệu lạ” như miễn trừ trừng phạt dầu mỏ cho thấy những cuộc thảo luận ngầm có thể đang diễn ra. Liệu thế giới sẽ đón nhận một thỏa thuận bất ngờ hay một đợt leo thang mới? Câu trả lời phụ thuộc vào việc bên nào sẽ mất kiên nhẫn trước trong cuộc chiến tiêu hao này
Discussion about this post