Mặc dù Tổng thống Donald Trump tuyên bố có những tiến triển trong đàm phán hòa bình, Lầu Năm Góc vẫn đang ráo riết triển khai các đơn vị tinh nhuệ nhất tới vùng Vịnh, đưa quân số tại khu vực lên mức 60.000 người.
Mỹ chuẩn bị cho chiến dịch trên bộ tại Iran?
Trong một diễn biến gây chấn động khu vực, một quan chức Mỹ đã xác nhận với tờ Independent về kế hoạch triển khai lính đánh bộ tại Iran. Theo các nguồn tin từ FT, Lầu Năm Góc đang chuẩn bị điều động các đơn vị thuộc Sư đoàn Dù 82 – lực lượng phản ứng nhanh có khả năng tác chiến trong vòng 18 giờ – tới Trung Đông.
Sự hiện diện của Sư đoàn Dù 82 cùng với 10.000 quân từ hai Đơn vị Viễn chinh Thủy quân lục chiến (MEU) đã đưa quân đội Mỹ tiến gần hơn bao giờ hết tới trạng thái sẵn sàng cho một chiến dịch trên bộ tiềm tàng. Cụ thể:
- Tàu USS Tripoli: Chở theo 2.200 binh sĩ thuộc MEU số 31, dự kiến cập bến cuối tuần này.
- Nhóm Sẵn sàng Đổ bộ Boxer: Mang theo 4.500 quân (bao gồm MEU số 11), dự kiến đến nơi sau 3-4 tuần.
Tính đến thời điểm hiện tại, tổng quân số Mỹ tại khu vực đã tăng vọt lên 60.000 người. Theo Bộ Chỉ huy Trung tâm (CENTCOM), Mỹ đã tấn công hơn 9.000 mục tiêu tại Iran kể từ khi xung đột bùng phát.
Tín hiệu trái chiều từ Nhà Trắng: Đàm phán hay Tối hậu thư?
Phát biểu tại Nhà Trắng ngày 24/3, Tổng thống Donald Trump khẳng định Mỹ đang liên lạc với “những người phù hợp” tại Tehran. Ông cho biết Phó Tổng thống JD Vance và Ngoại trưởng Marco Rubio đang trực tiếp tham gia điều phối các cuộc đàm phán.
“Tôi khẳng định với các bạn, họ muốn đạt được một thỏa thuận. Họ đang đối thoại với chúng tôi và đưa ra những đề nghị hợp lý”, ông Trump nhấn mạnh.
Tuy nhiên, những tuyên bố lạc quan này được đưa ra trước thời hạn chót vào thứ Sáu (27/3). Nếu Iran không đồng ý chấm dứt xung đột, Tehran sẽ phải đối mặt với viễn cảnh không kích dữ dội hơn và khả năng bị tấn công bởi bộ binh Mỹ.
Trong khi đó, nội bộ chính quyền Mỹ dường như có sự chia rẽ về quan điểm. Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth đưa ra thông điệp đanh thép: “Chúng tôi đàm phán bằng bom. Khi chúng tôi đang bay trực diện trên bầu trời Tehran, các người chỉ có một lựa chọn cho tương lai của mình”.
Eo biển Hormuz: “Tử huyệt” năng lượng toàn cầu bị phong tỏa
Cuộc xung đột Mỹ – Israel với Iran đã khiến Eo biển Hormuz – tuyến đường vận chuyển 1/5 lượng dầu thế giới – gần như đóng cửa hoàn toàn. Dữ liệu từ Kpler và Marine Traffic cho thấy hàng trăm con tàu đang phải chờ đợi ở hai phía eo biển trong tình trạng tê liệt.
Đề xuất mô hình “Hành lang Ngũ cốc Biển Đen”
Bà Kaja Kallas, Cao ủy chính sách đối ngoại của EU, đã gợi ý áp dụng mô hình tương tự Sáng kiến Biển Đen (từng giúp Ukraine xuất khẩu ngũ cốc) để giải cứu dòng chảy dầu khí tại Hormuz.
Vì sao mô hình Biển Đen khó áp dụng tại Hormuz?
Tuy nhiên, chuyên gia Nicholas Kralev cho rằng “địa lý” là rào cản lớn nhất. Khác với Biển Đen, Iran nằm ngay sát eo biển và sở hữu kho vũ khí chuyên biệt gồm:
- Thủy lôi và tên lửa chống hạm.
- Máy bay không người lái (UAV).
- Xuồng tấn công tốc độ cao.
| Đặc điểm so sánh | Sáng kiến Biển Đen (Nga – Ukraine) | Eo biển Hormuz (Mỹ – Iran) |
| Vai trò bên thứ 3 | Thổ Nhĩ Kỳ (Trung gian uy tín) | Thiếu bên trung gian đủ quyền lực |
| Kiểm soát địa lý | Nga không kiểm soát toàn bộ tuyến đường | Iran kiểm soát trực tiếp cửa ngõ |
| Tính chất giải pháp | Thỏa thuận chính trị | Chiến dịch quân sự hộ tống quy mô lớn |
Tương lai mờ mịt cho giải pháp ngoại giao
Dù Iran đã gửi thư tới Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) ngỏ ý cho phép các “tàu không thù địch” đi qua nếu có sự phối hợp, nhưng giới quan sát vẫn hoài nghi. Theo ông Kralev, việc hộ tống tàu chở dầu bằng tàu chiến phương Tây tại vùng biển do Iran kiểm soát có thể dễ dàng châm ngòi cho một cuộc đối đầu hải quân trực tiếp.
Triển vọng tại Hormuz hiện phụ thuộc hoàn toàn vào tính toán chiến lược của Tehran: Liệu họ sẽ dùng việc phong tỏa làm đòn bẩy đàm phán, hay sẽ nhượng bộ trước áp lực từ các đối tác lớn như Ấn Độ và Trung Quốc để tránh một cuộc chiến tổng lực với Mỹ?
Theo Reuters, Independent, FT
Discussion about this post