Miền Bắc đang bước vào những ngày rét đậm, rét hại với nhiệt độ có nơi xuống dưới 0 độ C. Đây là thời điểm “vàng” của các căn bệnh nguy hiểm, đặc biệt là đột quỵ. Hãy cùng lắng nghe những tư vấn chuyên sâu từ bác sĩ để bảo vệ bản thân và gia đình trước “sát thủ thầm lặng” này.
Tại sao rét đậm lại là “kẻ thù” số 1 của mạch máu?
Khi nhiệt độ môi trường giảm sâu, cơ thể phải huy động tối đa năng lượng để giữ ấm. Theo Bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng (Hội Y học dưới nước và Oxy cao áp Việt Nam), việc tiếp xúc với không khí lạnh khiến mạch máu co lại đột ngột, làm huyết áp tăng cao và buộc tim phải làm việc cường độ lớn hơn.
Chỉ cần một tác động nhỏ như căng thẳng, gắng sức hoặc thay đổi nhiệt độ đột ngột, cơ thể rất dễ rơi vào tình trạng nhồi máu cơ tim hoặc đột quỵ não.
Bí kíp phòng tránh sốc nhiệt và đột quỵ từ chuyên gia
Để an toàn đi qua mùa giá rét, bạn cần nằm lòng những nguyên tắc “vàng” sau đây:
Tránh thay đổi nhiệt độ đột ngột
Nhiều người có thói quen từ phòng ấm (khoảng 26 độ C) chạy ngay ra ngoài trời lạnh (10-12 độ C). Đây là sai lầm chết người.
- Cách làm đúng: Mặc đủ ấm ngay trong nhà, khoác thêm áo dày khi chuẩn bị ra ngoài. Hãy đứng ở khu vực đệm (hành lang, sảnh) vài phút để cơ thể thích nghi với luồng khí lạnh trước khi ra ngoài trời.
Quy tắc tắm gội an toàn
Tắm sai cách trong mùa lạnh rất dễ dẫn đến đột quỵ ngay tại nhà tắm.
- Nhiệt độ nước: Duy trì từ 37-40 độ C
- Thứ tự tắm: Tuyệt đối không dội nước lên đầu ngay. Hãy bắt đầu từ chân, tay, sau đó đến thân mình và cuối cùng mới là đầu để mạch máu thích nghi dần.
- Môi trường: Phòng tắm phải kín gió, có thảm chống trượt để tránh té ngã.
Chế độ dinh dưỡng “sưởi ấm” cơ thể
- Bữa sáng: Cần đầy đủ đạm (thịt, trứng, đậu) và tinh bột phức (gạo lứt, khoai) để sinh nhiệt ổn định.
- Món ăn tính ấm: Ưu tiên cháo hành tía tô, canh xương hầm củ cải để lưu thông máu và làm ấm bụng.
- Uống đủ nước: Dù không khát, hãy duy trì 1.5–2 lít nước ấm mỗi ngày để máu không bị cô đặc, giảm nguy cơ hình thành cục máu đông.
Lưu ý đặc biệt cho nhóm đối tượng nguy cơ cao
Nếu bạn hoặc người thân bị tăng huyết áp, tiểu đường, hoặc bệnh mạch vành, tuyệt đối không được chủ quan:
- Không tự ý bỏ thuốc: Nhiều người thấy sức khỏe ổn định nên tự dừng thuốc huyết áp, đây là hành động cực kỳ nguy hiểm trong mùa lạnh.
- Giấc ngủ: Ngủ đủ 7-8 tiếng. Trước khi rời giường vào buổi sáng, hãy nằm lại vài phút, tập các động tác giãn cơ nhẹ nhàng để máu lưu thông đều trước khi đứng dậy.
- Hạn chế chất kích thích: Rượu bia khiến mạch máu giãn giả tạo, sau đó co lại đột ngột rất dễ gây đột quỵ.
Nhận biết sớm dấu hiệu đột quỵ qua quy tắc FAST
Thời gian là sự sống. Nếu thấy người thân có các biểu hiện sau, hãy gọi cấp cứu 115 ngay lập tức:
- F (Face – Mặt): Miệng bị lệch, nhân trung méo, nụ cười không cân xứng.
- A (Arm – Tay): Yếu hoặc tê liệt một bên tay, chân (không thể nhấc tay lên được).
- S (Speech – Lời nói): Nói ngọng, nói khó, hoặc không thể diễn đạt câu đơn giản.
- T (Time – Thời gian): Gọi cấp cứu ngay, mỗi phút trôi qua là hàng triệu tế bào não bị chết.
Lưu ý quan trọng: Tuyệt đối không tự ý cạo gió, xoa bóp, hay cho người bệnh uống thuốc huyết áp/aspirin khi chưa có chỉ định của bác sĩ. Những việc này có thể làm mất đi “giai đoạn vàng” cứu sống bệnh nhân.
Kết luận: Rét đậm kèm mưa phùn là điều kiện thời tiết khắc nghiệt. Việc chủ động giữ ấm, ăn uống khoa học và lắng nghe cơ thể chính là “lá chắn” tốt nhất để đẩy lùi nguy cơ đột quỵ.
Cách sơ cứu đột quy tại nhà hữu ích:tại đây
Discussion about this post