Trong bối cảnh chuẩn bị cho các cuộc đàm phán mang tính quyết định tại Geneva, Tổng thống Volodymyr Zelensky khẳng định Ukraine vẫn tôn trọng các cam kết quốc tế và kỳ vọng vào một giải pháp hòa bình bền vững thông qua đối thoại trực tiếp.
Ukraine bác bỏ tham vọng hạt nhân, nhắc lại Bản ghi nhớ Budapest
Ngày 25/2, tờ Kiev Independent dẫn lời Tổng thống Volodymyr Zelensky khẳng định lập trường nhất quán của Kiev về vấn đề vũ khí hạt nhân. Tuyên bố này được đưa ra nhằm đáp trả những cáo buộc gần đây từ phía Nga về việc Ukraine có ý định tái vũ trang hạt nhân.
“Ukraine không có mong muốn sở hữu vũ khí hạt nhân,” ông Zelensky nhấn mạnh. Ông nhắc lại lịch sử vào năm 1994, khi Ukraine đồng ý từ bỏ kho vũ khí hạt nhân lớn thứ ba thế giới để đổi lấy sự đảm bảo an ninh từ các cường quốc.
“Dựa trên Bản ghi nhớ Budapest năm 1994, London, Washington và Moscow đã cam kết bảo đảm chủ quyền của Ukraine để đổi lấy việc Kiev từ bỏ chương trình hạt nhân. Tôi mong rằng các quốc gia hạt nhân khác có thể phản hồi lại những tuyên bố của Nga.”
Trước đó, Cơ quan Tình báo đối ngoại Nga (SVR) đã đưa ra các tuyên bố chưa được kiểm chứng, cho rằng Anh và Pháp đang xem xét chuyển giao các bộ phận cấu thành bom nguyên tử để Ukraine tự lắp ráp hoặc cung cấp đầu đạn hoàn chỉnh. Phía Ukraine coi đây là những thông tin sai lệch nhằm gây sức ép lên tiến trình đàm phán.
Cuộc điện đàm then chốt với Tổng thống Mỹ Donald Trump
Cùng ngày 25/2, một bước đi ngoại giao quan trọng đã diễn ra khi Tổng thống Zelensky có cuộc điện đàm trực tiếp với Tổng thống Mỹ Donald Trump. Cuộc gọi diễn ra ngay trước thềm hội nghị 3 bên Mỹ – Nga – Ukraine dự kiến tổ chức tại Geneva, Thụy Sỹ.
Đáng chú ý, cuộc thảo luận còn có sự tham gia của Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff và ông Jared Kushner, con rể của Tổng thống Trump. Ông Zelensky bày tỏ sự trân trọng đối với vai trò trung gian của Mỹ:
- Cảm ơn nỗ lực hòa bình: Tổng thống Ukraine đánh giá cao sự tham gia trực tiếp của phái đoàn Mỹ vào quá trình đàm phán.
- Thống nhất chương trình nghị sự: Cuộc gọi tập trung chuẩn bị cho vòng đàm phán 3 bên vào đầu tháng 3 tới.
- Mục tiêu cấp cao: Thiết lập nền tảng cho các cuộc gặp ở cấp lãnh đạo (Summit) để giải quyết dứt điểm xung đột.
Vai trò của chương trình PURL trong mùa đông khắc nghiệt
Bên cạnh các nỗ lực ngoại giao, ông Zelensky cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc duy trì khả năng phòng thủ trong giai đoạn chuyển giao. Ông gửi lời cảm ơn tới chương trình Danh sách Nhu cầu ưu tiên của Ukraine (PURL).
“Mùa đông là một thời điểm khó khăn, nhưng số tên lửa được mua từ chương trình PURL đang giúp chúng tôi bảo vệ người dân,” nhà lãnh đạo Ukraine chia sẻ. PURL được xem là “lá chắn” quan trọng giúp Ukraine duy trì sự ổn định trước khi bước vào các vòng đàm phán thực chất.
“Con thoi” ngoại giao tại Geneva ngày 26/2
Các hoạt động ngoại giao đang diễn ra dồn dập tại Thụy Sỹ. Theo kế hoạch:
- Phía Ukraine: Thư ký Hội đồng An ninh và Quốc phòng Rustem Umerov sẽ gặp phái đoàn Mỹ tại Geneva vào ngày 26/2.
- Phía Nga: Nguồn tin từ hãng thông tấn TASS tiết lộ, đặc phái viên Nga Kirill Dmitriev cũng sẽ có cuộc gặp với các nhà đàm phán Mỹ tại cùng địa điểm trong ngày 26/2.
Việc các bên liên tục tiếp xúc gián tiếp thông qua Mỹ cho thấy một lộ trình hòa bình đang dần hình thành, dù những bất đồng về an ninh và lãnh thổ vẫn còn là bài toán khó.
Kết luận: Những tuyên bố của Tổng thống Zelensky về vũ khí hạt nhân và sự kết nối chặt chẽ với chính quyền Tổng thống Trump cho thấy Ukraine đang nỗ lực thể hiện thiện chí hòa bình nhưng vẫn dựa trên những nguyên tắc đảm bảo an ninh cốt lõi. Thế giới đang đổ dồn sự chú ý về Geneva, nơi có thể định hình tương lai của cuộc xung đột vào đầu tháng 3 tới.
Discussion about this post