Học sinh cả nước sẽ dùng chung 1 bộ sách giáo khoa từ năm học 2026–2027

Thông tin trên được đưa ra tại Hội nghị tổng kết, đánh giá kết quả triển khai chương trình SGK giáo dục phổ thông (GDPT) giai đoạn 2020 – 2025.

Việc xây dựng và triển khai bộ sách giáo khoa (SGK) thống nhất toàn quốc từ năm học 2026–2027 là bước ngoặt quan trọng trong quá trình đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục Việt Nam. Đây là chủ trương lớn nhằm tăng tính đồng bộ, công bằng và hiệu quả trong giảng dạy, hướng đến mục tiêu mọi học sinh trên toàn quốc được tiếp cận cùng một chuẩn kiến thức và kỹ năng.

Theo chỉ đạo của Chính phủ, Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ chủ trì việc biên soạn, thẩm định và ban hành một bộ sách giáo khoa thống nhất dùng chung cho cả nước, áp dụng chính thức từ năm học 2026–2027. Đến năm 2030, bộ sách này sẽ được cung cấp miễn phí cho toàn bộ học sinh phổ thông.

Hiện nay, chương trình giáo dục phổ thông 2018 đang có ba bộ SGK được sử dụng gồm: Cánh Diều, Chân Trời Sáng Tạo và Kết Nối Tri Thức với Cuộc Sống. Mỗi địa phương được tự lựa chọn bộ phù hợp, tuy nhiên thực tế đã xuất hiện nhiều bất cập về sự đồng bộ, chi phí và khả năng tiếp cận của học sinh ở các vùng khác nhau.

Mục tiêu và ý nghĩa của việc thống nhất SGK

Mục tiêu chính

• Tạo sự công bằng trong giáo dục: Học sinh toàn quốc sử dụng cùng bộ SGK, đảm bảo nội dung học thống nhất, giảm chênh lệch vùng miền.
• Giảm gánh nặng tài chính cho phụ huynh: Khi chỉ sử dụng một bộ sách chung, chi phí mua sắm, thay đổi, hoặc tái bản được tối ưu.
• Tăng hiệu quả giảng dạy: Giáo viên được đào tạo, tập huấn theo cùng một nội dung, giúp nâng cao chất lượng dạy – học.
• Giảm tình trạng rối loạn nội dung: Khắc phục hạn chế khi nhiều bộ SGK có cách trình bày, cấu trúc và ngôn ngữ khác nhau.
• Tiến tới miễn phí SGK cho học sinh: Góp phần phổ cập tri thức, đảm bảo bình đẳng giáo dục trên toàn quốc.

Những bất cập cần khắc phục

• Sự khác biệt giữa các bộ SGK khiến học sinh gặp khó khăn khi chuyển trường, đặc biệt là ở các địa phương khác nhau.
• Việc lựa chọn sách gây áp lực cho giáo viên và nhà trường, trong khi chất lượng chưa thực sự đồng đều.
• Một số nội dung trùng lặp, thiếu đồng bộ, hoặc chưa phù hợp với đặc thù vùng miền.
• Chi phí in ấn, phát hành nhiều bộ SGK cùng lúc gây lãng phí nguồn lực.

Quy trình biên soạn, thẩm định và ban hành bộ SGK thống nhất

Bộ Giáo dục và Đào tạo xác định quy trình biên soạn bộ SGK thống nhất phải được thực hiện theo các bước chặt chẽ, khoa học, kế thừa và đổi mới, gồm 6 giai đoạn chính:

Nghiên cứu, khảo sát và xây dựng đề cương

• Tổng hợp kết quả, phản hồi từ giai đoạn thực hiện SGK hiện hành.
• Xây dựng đề cương khung theo từng môn học, cấp học, đảm bảo bám sát chương trình giáo dục phổ thông mới.
• Mời các chuyên gia giáo dục, giáo viên thực tiễn và đại diện vùng miền cùng tham gia.

Biên soạn bản thử nghiệm

• Tổ chức nhóm biên soạn chuyên sâu theo từng môn, từng khối lớp.
• Cân nhắc giữa ba phương án: biên soạn mới hoàn toàn, chọn lọc từ các bộ SGK hiện có, hoặc tích hợp ưu điểm từ các bộ hiện hành.
• Tăng cường yếu tố trực quan, ứng dụng công nghệ và tài liệu điện tử tương tác.

Thẩm định và đánh giá chất lượng

• Thành lập Hội đồng thẩm định quốc gia gồm chuyên gia giáo dục, giảng viên, giáo viên tiêu biểu.
• Đánh giá tính chính xác, khoa học, tính sư phạm, khả năng ứng dụng và sự phù hợp vùng miền.
• Thử nghiệm tại nhiều địa phương để lấy ý kiến thực tế từ giáo viên và học sinh.

Chỉnh sửa, hoàn thiện và phê duyệt

• Tiếp thu phản hồi, chỉnh sửa nội dung, minh họa, ngôn ngữ cho dễ hiểu và hấp dẫn.
• Bộ GD&ĐT phê duyệt bộ SGK thống nhất sau khi hoàn tất thẩm định độc lập.

In ấn, phân phối và triển khai

• Xây dựng kế hoạch in ấn quy mô lớn, đảm bảo chất lượng, đúng tiến độ và chi phí hợp lý.
• Phân phối đồng bộ đến các cơ sở giáo dục trên cả nước, ưu tiên vùng sâu, vùng xa.
• Tổ chức tập huấn, hướng dẫn sử dụng SGK mới cho toàn bộ giáo viên.

Giám sát và đánh giá sau triển khai

• Thu thập phản hồi từ học sinh, giáo viên, phụ huynh.
• Đánh giá hiệu quả học tập và giảng dạy so với giai đoạn trước.
• Cập nhật, điều chỉnh nội dung định kỳ nhằm bảo đảm tính bền vững và hiện đại.

Những lưu ý khi triển khai

1. Đảm bảo phù hợp vùng miền, dân tộc, ngôn ngữ.
2. Công khai, minh bạch trong lựa chọn đơn vị biên soạn và xuất bản.
3. Tăng cường chuyển đổi số và SGK điện tử, giúp học sinh tiếp cận linh hoạt.
4. Tập huấn giáo viên sớm để đảm bảo hiệu quả giảng dạy.
5. Chuẩn bị lộ trình chuyển tiếp hợp lý, tránh xáo trộn trong năm học 2025–2026.
6. Thực hiện chính sách hỗ trợ và miễn phí SGK cho học sinh khó khăn, vùng đặc biệt.

Kỳ vọng và tầm nhìn đến năm 2030

Từ năm học 2026–2027, học sinh toàn quốc sẽ học theo một bộ sách giáo khoa thống nhất. Đến năm 2030, toàn bộ học sinh phổ thông sẽ được cung cấp SGK miễn phí, đảm bảo mọi trẻ em đều có cơ hội học tập bình đẳng.

Bộ SGK thống nhất được kỳ vọng sẽ:

• Nâng cao chất lượng dạy và học trên toàn quốc.
• Giảm chi phí, gánh nặng cho phụ huynh và nhà trường.
• Góp phần thực hiện mục tiêu công bằng, hiện đại hóa nền giáo dục Việt Nam.

Kết luận

Việc ban hành và triển khai bộ sách giáo khoa thống nhất toàn quốc từ năm học 2026–2027 là bước ngoặt chiến lược trong công cuộc đổi mới giáo dục. Quy trình biên soạn – thẩm định – ban hành cần được tiến hành khoa học, minh bạch và thực tế.

Sự tham gia đồng bộ của các cơ quan quản lý, chuyên gia, nhà giáo và xã hội sẽ là yếu tố quyết định để bộ SGK thống nhất trở thành công cụ tri thức công bằng – hiện đại – toàn diện, góp phần xây dựng một nền giáo dục chất lượng cao cho thế hệ tương lai.