Iran đã gửi đề xuất hòa bình gồm 14 điểm nhằm chấm dứt xung đột với Mỹ thông qua Pakistan, theo hãng thông tấn bán chính thức Tasnim. Tuy nhiên, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ông không mấy lạc quan về khả năng đạt được thỏa thuận cuối cùng.
Ông Trump xác nhận đang xem xét đề xuất mới từ Iran
Ngày 2-5, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ông đang xem xét một đề xuất mới đến từ phía Iran. Phát biểu trước khi lên chuyên cơ Không lực Một, ông nói:
“Tôi sẽ thông tin cho các bạn về việc này sau.”
Đồng thời, ông cho biết Tehran sẽ sớm gửi nội dung chính xác của đề xuất.
Ngay sau đó, trên mạng xã hội, ông Trump tiếp tục bày tỏ sự nghi ngờ khi nhận định đề xuất mới khó có thể được chấp nhận, đồng thời cáo buộc Iran chưa phải chịu trách nhiệm tương xứng cho các hành động trong nhiều thập kỷ qua.
Iran phản hồi bằng kế hoạch 14 điểm
Theo Tasnim và Fars – hai hãng tin bán chính thức của Iran được cho là có liên hệ chặt chẽ với Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) – Tehran đã chuyển bản đề xuất 14 điểm thông qua Pakistan để đáp lại đề xuất 9 điểm từ phía Mỹ.
Nội dung chính của đề xuất mới bao gồm:
- Đảm bảo không tái tấn công Iran
- Rút lực lượng Mỹ khỏi các khu vực lân cận Iran
- Dỡ bỏ phong tỏa hàng hải
- Hoàn trả tài sản Iran bị đóng băng
- Bãi bỏ các lệnh trừng phạt
- Bồi thường thiệt hại chiến tranh
- Chấm dứt xung đột trên mọi mặt trận, bao gồm Lebanon
- Thiết lập khuôn khổ thỏa thuận liên quan eo biển Hormuz
Iran muốn giải quyết trong 30 ngày
Theo Tasnim, phía Mỹ đề xuất một thỏa thuận ngừng bắn kéo dài 2 tháng. Tuy nhiên, Iran yêu cầu các vấn đề cốt lõi phải được xử lý trong vòng 30 ngày.
Tehran cũng nhấn mạnh trọng tâm cần đặt vào việc chấm dứt xung đột toàn diện, thay vì chỉ kéo dài lệnh ngừng bắn tạm thời.
Eo biển Hormuz tiếp tục là tâm điểm căng thẳng
Một trong những nội dung quan trọng của đề xuất là vấn đề eo biển Hormuz, tuyến vận tải chiến lược trung chuyển khoảng 1/5 lượng dầu mỏ và khí đốt toàn cầu.
Khu vực này đã bị phong tỏa kể từ khi xung đột bùng phát ngày 28-2, gây ảnh hưởng lớn đến thị trường năng lượng quốc tế.
Song song với đàm phán, chính quyền Mỹ cũng đưa ra kế hoạch mới nhằm mở lại tuyến hàng hải quan trọng này.
Mỹ tăng sức ép kinh tế với Iran
Để gia tăng áp lực, Washington cảnh báo các công ty vận tải biển có thể bị trừng phạt nếu trả phí cho Iran để được lưu thông an toàn qua Hormuz.
Ngày 1-5, Mỹ tiếp tục tuyên bố ngăn chặn mọi hình thức giao dịch với Iran, bao gồm:
- Tiền mặt
- Tài sản số
- Giao dịch bù trừ hiện vật
- Các khoản phí tại đại sứ quán Iran
Ngoài ra, lệnh phong tỏa hải quân từ ngày 13-4 cũng tác động mạnh đến xuất khẩu dầu mỏ của Tehran.
Theo Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ (CENTCOM), tính đến ngày 2-5 đã có 48 tàu thương mại buộc phải quay đầu, khiến kinh tế Iran ngày càng chịu áp lực lớn.
Triển vọng hòa bình vẫn còn bỏ ngỏ
Mặc dù ông Trump từng bác bỏ một đề xuất khác của Iran đầu tuần này, các cuộc tiếp xúc ngoại giao vẫn đang được duy trì. Đồng thời, lệnh ngừng bắn kéo dài ba tuần qua được cho là vẫn còn hiệu lực.
Tuy nhiên, với lập trường cứng rắn từ cả hai phía, khả năng đạt được thỏa thuận hòa bình toàn diện vẫn là dấu hỏi lớn.
Discussion about this post