Ngày 3/12, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết lộ trình phía trước cho các cuộc đàm phán hòa bình Ukraine vẫn chưa rõ ràng, sau cuộc gặp giữa Tổng thống Nga Vladimir Putin và phái đoàn đặc biệt của Mỹ. Hai bên ghi nhận một số tín hiệu tích cực nhưng chưa đạt được đột phá nào đủ để thay đổi cục diện xung đột kéo dài gần ba năm qua.
Cuộc trao đổi kéo dài nhiều giờ tại Kremlin
Trong ngày 2/12, Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff cùng cố vấn Tổng thống kiêm con rể Jared Kushner đã có cuộc họp gần 5 giờ đồng hồ tại Điện Kremlin. Cuộc gặp diễn ra trong bối cảnh Nga đang giành được một số bước tiến quân sự ở miền Đông Ukraine, còn Kiev đối mặt nhiều khó khăn từ chiến trường đến nội bộ.
Tổng thống Putin được cho là đã chấp nhận một số đề xuất của Mỹ, đồng thời bác bỏ những nội dung mà Moskva coi là đi ngược lại lợi ích chiến lược của Nga.
Ông Trump cho biết Witkoff và Kushner đã báo cáo rằng “ông Putin muốn đạt một thỏa thuận”, nhưng nhấn mạnh rằng vẫn cần thời gian để xác định liệu các cuộc tiếp xúc có mang lại tiến triển hay không:
“Đây mới chỉ là bước mở đầu. Muốn đạt hòa bình thì phải có sự hợp tác từ tất cả các bên.”
Kiev yêu cầu hòa bình đi kèm chủ quyền
Trong phát biểu tối cùng ngày, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky tuyên bố:
“Chỉ khi tính đến lợi ích của Ukraine thì mới có thể đạt được một nền hòa bình xứng đáng.”
Ông cho biết đoàn đàm phán Ukraine đang chuẩn bị cho các cuộc họp tại Mỹ và sẽ tiếp tục đối thoại với Washington. Tuy nhiên, Kiev hiện đang chịu nhiều sức ép:
- Mất thêm lãnh thổ ở mặt trận phía Đông
- Thiếu nguồn lực quân sự và viện trợ
- Bê bối tham nhũng cấp cao gây tổn hại uy tín chính quyền
Chánh văn phòng Tổng thống Ukraine – người dẫn đầu phái đoàn đàm phán – đã từ chức ngày 28/11 sau khi bị điều tra tham nhũng.
Nga thận trọng và giữ bí mật đàm phán
Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov khẳng định Nga trân trọng nỗ lực của ông Trump, nhưng bác bỏ thông tin cho rằng Moskva từ chối đề xuất của Washington.
Theo ông:
“Có điểm được chấp nhận và có điểm không thể chấp nhận. Đây là quá trình bình thường trong nỗ lực tìm kiếm thỏa hiệp.”
Nga sẽ không công khai chi tiết các cuộc đàm phán nhằm tránh ảnh hưởng tới quá trình chuyên môn và chiến lược.
28 điểm đề xuất hòa bình gây tranh cãi mạnh
Một bản dự thảo đề xuất hòa bình của Mỹ đã xuất hiện từ tháng 11, bao gồm 28 điều khoản về:
- Chia cắt hoặc đóng băng đường ranh giới hiện tại
- Các đảm bảo an ninh cho Ukraine
- Nới lỏng lệnh trừng phạt đối với Nga theo từng giai đoạn
Tài liệu này khiến Kiev và nhiều nước châu Âu lo ngại vì bị coi là nhượng bộ quá nhiều cho Nga.
Sau đó, các quốc gia châu Âu đưa ra phương án đối trọng, còn Mỹ và Ukraine đã cập nhật khung hòa bình mới, nhưng vẫn chưa đạt đồng thuận với Nga.
Lộ trình phía trước: nhiều biến số và rủi ro
Dự kiến trong ngày 4/12, phái đoàn Mỹ sẽ gặp đại diện Ukraine tại Miami để tiếp tục làm rõ khuôn khổ hòa bình.
Giới quan sát cho rằng các nút thắt có thể kéo dài nhiều tháng nữa:
| Rào cản chính | Lý do |
|---|---|
| Lãnh thổ | Nga kiên quyết giữ kiểm soát các vùng đã sáp nhập |
| An ninh khu vực | Moscow phản đối NATO mở rộng |
| Niềm tin chính trị | Các bên đều nghi kỵ ý đồ của đối phương |
| Sức ép nội bộ tại Kiev | Ukraine đang suy yếu cả quân sự và chính trị |
Nếu thất bại, xung đột có thể leo thang trở lại, đặc biệt trong mùa đông.
Cuộc gặp Moskva mở ra kênh tiếp xúc ngoại giao mới, song hòa bình vẫn còn xa. Những gì diễn ra cho thấy:
- Mỹ quyết tâm thúc đẩy giải pháp chính trị
- Nga giữ lập trường cứng rắn nhưng vẫn đối thoại
- Ukraine bảo vệ quyền chủ quyền bằng mọi giá
Tương lai đàm phán phụ thuộc vào việc các bên có thể đi đến thỏa hiệp hay không — đặc biệt là liên quan lãnh thổ và an ninh khu vực.
Con đường hòa bình Ukraine vẫn đầy thử thách và chưa có điểm dừng rõ ràng.
Discussion about this post