Một nhóm máu cực hiếm mới mang tên B(A) vừa được giới khoa học công bố, hiện mới chỉ xác nhận ở 3 trường hợp trên toàn cầu. Phát hiện này được đánh giá là bước tiến quan trọng trong nghiên cứu huyết học và y học truyền máu.
Nhóm máu B(A) là gì?
Theo thông tin đăng tải trên Popular Mechanics, nhóm máu hiếm mới này có tên B(A), là một biến thể đặc biệt thuộc hệ nhóm máu ABO.
Người mang nhóm máu B(A) về cơ bản thuộc nhóm B, nhưng trên bề mặt hồng cầu lại xuất hiện thêm một lượng rất nhỏ kháng nguyên A. Điều này tạo nên cấu trúc sinh học khác biệt, chưa từng được ghi nhận trước đây ở người.
Nói cách khác, đây là dạng nhóm máu mang đặc điểm lai giữa nhóm B và A, nhưng không hoàn toàn giống nhóm AB.
Phát hiện tình cờ tại Thái Lan
Theo nghiên cứu đăng trên tạp chí Transfusion and Apheresis Science, nhóm máu B(A) được phát hiện tình cờ tại Thái Lan trong quá trình xét nghiệm tương thích máu giữa bệnh nhân và người hiến.
Các bác sĩ nhận thấy kết quả định nhóm máu có dấu hiệu bất thường nên tiến hành phân tích sâu hơn. Kết quả cho thấy:
- 1 bệnh nhân
- 2 người hiến máu
đều sở hữu cùng một kiểu nhóm máu hiếm B(A).
Hiện tại, đây là 3 trường hợp duy nhất được xác nhận trên thế giới.
Bí ẩn di truyền phía sau nhóm máu mới
Phân tích gene cho thấy cả ba người đều mang chung 4 biến thể gene hiếm trong hệ ABO.
Đáng chú ý, các biến thể này:
- Khác hoàn toàn với những đột biến từng được ghi nhận trước đây
- Chưa từng xuất hiện trong dân số Thái Lan
- Có thể mở ra hướng nghiên cứu mới về tiến hóa di truyền và nhóm máu ở người
Các nhà khoa học nhận định phát hiện này cho thấy sự đa dạng di truyền trong hệ ABO vẫn còn rất lớn và chưa được khám phá hết.
Vì sao nhóm máu hiếm lại quan trọng?
Nhóm máu đóng vai trò sống còn trong truyền máu. Nếu máu người cho và người nhận không tương thích, hệ miễn dịch có thể tấn công máu truyền vào, gây phản ứng nguy hiểm.
Hiện nhóm máu phổ biến được phân loại theo hệ ABO gồm:
- O
- A
- B
- AB
Kết hợp với yếu tố Rh tạo thành:
- O+, O-
- A+, A-
- B+, B-
- AB+, AB-
Trong đó:
- O âm (O-) thường được xem là nhóm máu hiến phổ quát
- AB+ có thể nhận từ nhiều nhóm máu nhất
B(A) hiếm đến mức nào?
Nhóm máu B(A) hiện được xem là một trong những nhóm máu hiếm nhất thế giới, bởi mới chỉ phát hiện 3 người mang.
Con số này còn hiếm hơn nhiều nhóm máu đặc biệt từng được biết đến.
Rh-null – “Máu vàng” nổi tiếng thế giới
Trên toàn cầu chỉ khoảng 50 người có nhóm máu Rh-null, còn gọi là “máu vàng”.
Đặc điểm:
- Không có bất kỳ kháng nguyên Rh nào
- Có thể hỗ trợ truyền máu cho nhiều người mang nhóm Rh hiếm
- Nhưng người sở hữu Rh-null chỉ có thể nhận máu từ cùng nhóm
Gwada âm tính
Một nhóm máu cực hiếm khác là Gwada âm tính, từng được xác định ở một phụ nữ sống tại đảo Guadeloupe.
Đây là hệ nhóm máu hoàn toàn mới do đột biến gene hiếm gặp.
Ý nghĩa y học của phát hiện mới
Việc xác định nhóm máu B(A) mang nhiều ý nghĩa:
1. Tăng độ chính xác khi truyền máu
Những người mang nhóm máu hiếm nếu không được nhận diện đúng có thể gặp rủi ro khi truyền máu.
2. Hỗ trợ chẩn đoán bệnh lý
Một số bất thường nhóm máu có thể liên quan đến bệnh nền hoặc biến đổi sinh học quan trọng.
3. Mở rộng hiểu biết về di truyền người
Hệ nhóm máu của con người có thể phức tạp hơn nhiều so với kiến thức phổ thông hiện nay.
Giới khoa học đang tìm “người thứ 4”
Các nhà nghiên cứu hiện tiếp tục sàng lọc dữ liệu và xét nghiệm trên diện rộng nhằm tìm thêm người mang nhóm máu B(A).
Mục tiêu là xác định:
- Nhóm máu này phổ biến đến đâu
- Có xuất hiện ở các quốc gia khác hay không
- Có ảnh hưởng gì đến sức khỏe lâu dài
Kết luận
Phát hiện nhóm máu B(A) cho thấy khoa học vẫn còn nhiều bí ẩn chưa được giải mã ngay trong cơ thể con người. Với chỉ 3 người được xác nhận trên toàn cầu, đây hiện là một trong những nhóm máu hiếm nhất từng được biết đến và có thể tạo ra bước tiến lớn trong y học truyền máu tương lai.
Discussion about this post