Chiều 18/11, Quốc hội thảo luận tại hội trường về dự Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống tham nhũng, tập trung vào các biện pháp tăng cường minh bạch, ứng dụng dữ liệu và siết chặt trách nhiệm giải trình trong bối cảnh chuyển đổi số quốc gia.
Đề xuất chuẩn hóa báo cáo và kết nối dữ liệu theo thời gian thực
Đại biểu Nguyễn Tâm Hùng (TP.HCM) bày tỏ đồng tình mạnh mẽ với việc sửa đổi luật, nhấn mạnh yêu cầu thích ứng với tiến trình chuyển đổi số, xây dựng nền công vụ hiện đại và liêm chính.
Ông Hùng đề xuất bổ sung nguyên tắc chuẩn hóa báo cáo phòng, chống tham nhũng theo chuẩn dữ liệu mở, thống nhất trên toàn quốc; đồng thời, toàn bộ dữ liệu của bộ, ngành, địa phương phải kết nối về Cơ sở dữ liệu quốc gia về phòng, chống tham nhũng theo thời gian thực.
Theo ông, đây là nền tảng quan trọng để hình thành hệ thống cảnh báo sớm, giúp phát hiện các dấu hiệu bất thường trong đầu tư công, đất đai, đấu thầu, tuyển dụng… “Nếu không quy định rõ trong luật, chúng ta sẽ tiếp tục đối mặt tình trạng báo cáo rời rạc, chậm trễ, thiếu khả năng phân tích dự báo”, ông Hùng cảnh báo.
Kiến nghị bắt buộc liên thông các cơ sở dữ liệu lớn
Đại biểu Nguyễn Tâm Hùng tiếp tục nhấn mạnh cần phải bắt buộc cơ sở dữ liệu phòng, chống tham nhũng kết nối với các cơ sở dữ liệu quốc gia khác như:
- dân cư
- đất đai
- đăng ký doanh nghiệp
- thuế
- hải quan
- ngân hàng
- công chứng
Theo ông, 98% hành vi tham nhũng đều để lại dấu vết qua biến động tài sản và giao dịch tài chính. Khi dữ liệu được liên thông, cơ quan chức năng mới có thể nhận diện các giao dịch bất thường, tài sản chuyển dịch lòng vòng hoặc đứng tên hộ. “Nếu không có quy định mang tính bắt buộc, hệ thống sẽ tiếp tục phân mảnh và khó kiểm soát thực chất”, ông nói.
Siết kê khai tài sản: Không chỉ giao dịch trên 1 tỷ đồng
Về quy định kê khai biến động tài sản, ông Hùng cho rằng ngưỡng 1 tỷ đồng là phù hợp, nhưng cảnh báo nguy cơ phát sinh hành vi chia nhỏ giao dịch để né kê khai.
Ông kiến nghị luật hóa nguyên tắc:
“Mọi biến động tài sản bất thường, không phù hợp thu nhập – dù dưới 1 tỷ đồng – đều phải giải trình.”
Mở rộng đối tượng kê khai trong doanh nghiệp nhà nước
Đại biểu Phạm Văn Hoà (Đồng Tháp) đồng tình với việc mở rộng đối tượng kê khai tài sản từ doanh nghiệp 100% vốn Nhà nước sang doanh nghiệp Nhà nước nắm giữ trên 50% vốn.
Tuy nhiên, ông đề xuất tiếp tục mở rộng với cả các doanh nghiệp mà Nhà nước nắm dưới 50% vốn, bởi “đó cũng là tài sản Nhà nước, nếu không đưa vào diện quản lý sẽ dẫn đến sót, lọt đối tượng”.
Xử lý nghiêm hành vi tẩu tán tài sản sau khi bị phát hiện tham nhũng
Đáng chú ý, đại biểu Phạm Văn Hoà nhấn mạnh cần có biện pháp xử lý mạnh đối với trường hợp kê khai không trung thực, không giải trình được nguồn gốc tài sản.
Ông đề nghị bổ sung chế tài đối với các trường hợp có hành vi tẩu tán tài sản sau khi bị phát hiện tham nhũng, tiêu cực.
Ông Hoà nói:
“Không thể chấp nhận trường hợp hy sinh đời bố để củng cố đời con.”
Ông cho biết thời gian qua đã xuất hiện tình trạng tẩu tán tài sản để né trách nhiệm sau khi cơ quan chức năng vào cuộc, nếu không siết chặt sẽ gây thất thoát lớn tài sản Nhà nước.
Discussion about this post