Ngày 6/4 (giờ Mỹ), Tổng thống Donald Trump khẳng định chiến dịch quân sự chống lại Iran đang diễn ra thuận lợi. Ông đưa ra tối hậu thư yêu cầu Tehran mở cửa lại Eo biển Hormuz trước 8h sáng ngày 8/4 (giờ Việt Nam), đồng thời đề xuất Mỹ sẽ là bên thu phí vận tải qua eo biển này.
Cảnh báo đanh thép từ Nhà Trắng
Phát biểu trước các phóng viên tại Nhà Trắng vào ngày 6/4, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã có những tuyên bố đầy cứng rắn về tình hình xung đột tại Trung Đông. Ông khẳng định năng lực quân sự áp đảo của Mỹ và cho rằng Iran đang ở thế yếu.
“Toàn bộ đất nước Iran có thể bị xóa sổ chỉ trong một đêm. Đêm đó có thể là tối mai,” ông Trump tuyên bố.
Khi được hỏi về khả năng hạ nhiệt căng thẳng, nhà lãnh đạo Mỹ tỏ ra thận trọng và cho rằng mọi thứ tùy thuộc vào phản ứng của phía Iran. Ông nhấn mạnh đây đang là “giai đoạn then chốt” quyết định cục diện chiến tranh.
Tối hậu thư mở cửa Eo biển Hormuz
Vấn đề điểm nóng tại Eo biển Hormuz là trọng tâm trong phát biểu của Tổng thống. Ông Trump xác nhận đã gia hạn thời hạn chót cho Iran đến 20h tối thứ Ba (7/4) theo giờ bờ Đông nước Mỹ (tức 8h ngày 8/4 theo giờ Việt Nam) để mở lại tuyến đường thủy huyết mạch này.
Giải thích về việc lùi thời hạn từ thứ Hai sang thứ Ba, ông Trump nói: “Tôi đã cho họ thêm thời gian. Thời hạn ban đầu không phù hợp vì ngay sau lễ Phục sinh. Tôi muốn trở thành một người tử tế.”
Đáng chú ý, Tổng thống Trump còn đề xuất một phương án gây bất ngờ: Mỹ sẽ đứng ra thu phí đối với các tàu thuyền đi qua Eo biển Hormuz. Ông lý giải rằng với vị thế là người chiến thắng về mặt quân sự, Mỹ hoàn toàn có quyền áp đặt các khoản phí này.
“Tại sao chúng ta không làm? Chúng ta là người chiến thắng. Họ đã bị đánh bại về mặt quân sự,” Tổng thống Trump nhấn mạnh.
Bối cảnh xung đột và tầm quan trọng của Eo biển Hormuz
Cuộc xung đột hiện tại bùng phát mạnh mẽ từ ngày 28/2, khi liên quân Mỹ – Israel phát động chiến dịch quân sự nhắm vào các thành phố lớn của Iran, bao gồm cả thủ đô Tehran.
Những con số biết nói:
- Thương vong: Hơn 1.340 người thiệt mạng, bao gồm cả Lãnh tụ Tối cao Ali Khamenei.
- Phản kháng: Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đã đáp trả bằng các cuộc tấn công quy mô lớn vào Israel và các căn cứ Mỹ tại Bahrain, Jordan, Iraq, Qatar, Kuwait, UAE và Saudi Arabia.
- Phong tỏa: Iran đóng cửa eo biển với các tàu liên quan đến Mỹ, Israel và các nước ủng hộ chiến dịch quân sự.
Tại sao Eo biển Hormuz lại quan trọng?
Eo biển Hormuz là “yết hầu” của ngành năng lượng thế giới:
- Vị trí: Nơi hẹp nhất chỉ khoảng 33km nằm giữa Iran và Oman.
- Lưu lượng: Xử lý khoảng 20% nguồn cung dầu thô toàn cầu.
- Địa hình: Hai tuyến hàng hải chính chỉ rộng khoảng 3,2km, khiến các tàu chở dầu khổng lồ cực kỳ dễ bị tổn thương nếu có biến động quân sự.
Diễn biến từ phía Iran
Trước áp lực từ Mỹ, Iran vẫn duy trì các chính sách cứng rắn nhưng có sự phân biệt đối xử giữa các quốc gia.
Vào ngày 25/3, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cho biết Tehran vẫn cho phép tàu của các quốc gia thân thiện như Nga, Ấn Độ, Iraq, Trung Quốc và Pakistan đi qua eo biển. Đến ngày 30/3, Quốc hội Iran đã chính thức luật hóa việc thu phí quá cảnh đối với các tàu thương mại, một động thái mà Tổng thống Trump đang muốn giành lại quyền kiểm soát.
Thế giới đang nín thở chờ đợi phản ứng của Iran trước thời hạn 8h sáng ngày 8/4 (giờ Việt Nam). Liệu một cuộc đối đầu quân sự toàn diện “xóa sổ” như lời ông Trump nói có xảy ra, hay sẽ có một thỏa thuận hạ nhiệt vào phút chót?
Discussion about this post