Chính quyền Donald Trump gây sức ép buộc EU áp thuế 500% đối với hàng hóa Trung Quốc, dùng tiền thu được tài trợ hoạt động quân sự cho Ukraine – động thái có thể làm rung chuyển thương mại toàn cầu.
Ông Donald Trump thúc giục EU áp thuế 500% lên hàng hóa Trung Quốc
Chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump đang đề xuất áp dụng mức thuế lên tới 500% đối với hàng hóa nhập khẩu từ Trung Quốc, đồng thời vận động Liên minh châu Âu (EU) cùng tham gia. Động thái này được cho là nhằm gây áp lực buộc Bắc Kinh giảm mua dầu và năng lượng từ Nga – nguồn tài chính đang hỗ trợ cho cuộc chiến của Moscow tại Ukraine.
Theo thông tin từ giới chức Mỹ, nhiều thượng nghị sĩ nước này đã bày tỏ sự ủng hộ với kế hoạch cứng rắn của ông Trump. Một quỹ mang tên “Quỹ Chiến thắng Ukraine” được đề xuất, dùng nguồn thu từ thuế để tài trợ cho hoạt động quân sự và hỗ trợ nhân đạo tại Ukraine. Mục tiêu của ông Trump là biến thương mại thành công cụ phục vụ chính trị và an ninh, đặc biệt trong bối cảnh Nga – Trung đang siết chặt quan hệ.
Áp lực đối với Liên minh châu Âu
Chính quyền Mỹ cho rằng, để biện pháp đạt hiệu quả, EU cần đồng bộ với Washington trong việc áp thuế cực cao lên hàng hóa Trung Quốc. Việc EU không tham gia có thể khiến Mỹ hành động đơn phương, thậm chí xem xét các biện pháp thương mại bổ sung.
Đề xuất của ông Trump không chỉ mang tính răn đe với Bắc Kinh mà còn là phép thử đối với sự đoàn kết phương Tây. Mỹ kỳ vọng châu Âu sẽ cùng chia sẻ gánh nặng tài chính cho chiến tranh ở Ukraine, thay vì chỉ dựa vào Washington.
Mục tiêu chiến lược của Mỹ
Chiến dịch thuế quan “500%” của ông Trump có ba mục tiêu chính.
Trước hết là làm giảm nguồn thu của Nga từ việc xuất khẩu dầu và năng lượng sang Trung Quốc. Việc Trung Quốc mua hàng triệu thùng dầu Nga mỗi ngày giúp Moscow duy trì nguồn lực cho chiến tranh, do đó Mỹ muốn cắt đứt kênh tài chính này.
Thứ hai là tạo nguồn tài chính ổn định cho Ukraine thông qua “Quỹ Chiến thắng Ukraine”. Số tiền thu được từ thuế sẽ được sử dụng để mua vũ khí, trang thiết bị, và hỗ trợ tái thiết đất nước sau chiến sự.
Cuối cùng là tăng sức ép thương mại lên Trung Quốc – quốc gia mà ông Trump nhiều lần cáo buộc “lợi dụng” thương mại toàn cầu. Việc áp thuế cực cao được xem là cách để buộc Bắc Kinh nhượng bộ trong các vấn đề liên quan đến năng lượng, an ninh và chuỗi cung ứng.
Phản ứng từ Trung Quốc và EU
Phía Trung Quốc đã lên tiếng phản đối mạnh mẽ, cho rằng hành động của Mỹ mang tính “cưỡng ép kinh tế” và “vi phạm nguyên tắc thương mại tự do”. Bắc Kinh khẳng định sẽ bảo vệ lợi ích hợp pháp của doanh nghiệp và sẵn sàng đưa ra biện pháp đáp trả tương xứng.
Về phía EU, các quốc gia thành viên vẫn đang cân nhắc. Việc tham gia áp thuế ở mức cao như vậy có thể gây tổn hại cho nền kinh tế châu Âu, vốn phụ thuộc khá lớn vào nguồn cung và thị trường Trung Quốc. Tuy nhiên, nhiều nước ủng hộ Ukraine cũng cho rằng đây là cơ hội để châu Âu thể hiện lập trường cứng rắn hơn trước Nga và Trung Quốc.
Rủi ro đối với kinh tế toàn cầu
Nếu được triển khai, mức thuế 500% có thể gây chấn động toàn cầu. Giá hàng hóa nhập khẩu sẽ tăng mạnh, làm gián đoạn chuỗi cung ứng và khiến chi phí sản xuất tại Mỹ và châu Âu tăng cao. Trung Quốc có thể trả đũa bằng cách áp thuế tương tự hoặc siết chặt nguồn cung nguyên liệu quan trọng như đất hiếm, linh kiện điện tử, và pin năng lượng.
Các chuyên gia kinh tế cảnh báo, một “cuộc chiến thuế quan toàn cầu mới” có thể tái diễn, đe dọa tăng trưởng kinh tế thế giới, trong khi cuộc chiến ở Ukraine vẫn chưa kết thúc.
Khả năng thực thi và kịch bản sắp tới
Hiện nay, chưa có văn bản pháp lý cụ thể nào quy định mức thuế 500% sẽ được thực thi, nhưng kế hoạch này đang nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ trong nội bộ chính quyền Mỹ. Nếu EU đồng ý tham gia, một khối thuế chung Mỹ – châu Âu nhằm vào Trung Quốc có thể hình thành, mở đầu cho giai đoạn căng thẳng thương mại – chính trị mới.
Trong trường hợp Trung Quốc tiếp tục mua dầu Nga, Mỹ có thể áp thuế đơn phương và sử dụng quỹ thu được để tài trợ cho Ukraine. Tuy nhiên, điều này có nguy cơ đẩy căng thẳng Mỹ – Trung leo thang, kéo theo phản ứng dây chuyền lên các nền kinh tế châu Á, trong đó có Việt Nam.
Kết luận
Đề xuất áp thuế 500% của ông Donald Trump thể hiện cách tiếp cận cứng rắn và mang tính chiến lược, nhằm đồng thời trừng phạt Trung Quốc, kiềm chế Nga và hỗ trợ Ukraine. Tuy nhiên, nếu được triển khai, biện pháp này sẽ tạo ra những biến động sâu sắc đối với thương mại, chính trị và kinh tế toàn cầu. Việc EU có đồng thuận hay không sẽ là yếu tố quyết định thành công của kế hoạch – cũng như hướng đi mới của trật tự thương mại thế giới trong thời gian tới.
Discussion about this post