🇹🇭 Thái Lan tuyên bố đình chỉ thỏa thuận hòa bình với Campuchia

Thái Lan tuyên bố đình chỉ thỏa thuận hòa bình với Campuchia sau vụ nổ mìn khiến 2 binh sĩ bị thương. Căng thẳng biên giới nguy cơ bùng phát trở lại.

Chính phủ Thái Lan ngày 10/11 thông báo đình chỉ thực thi thỏa thuận hòa bình với Campuchia, chỉ chưa đầy hai tuần sau khi văn kiện này được ký tại Malaysia.
Động thái được đưa ra sau vụ nổ mìn tại khu vực biên giới tỉnh Sisaket, khiến hai binh sĩ Thái Lan bị thương – trong đó một người bị thương nặng ở chân, một người khác đau tức ngực và phải cấp cứu bằng trực thăng.

Phát ngôn viên Chính phủ Thái Lan Siripong Angkasakulkiat cho biết:

“Bangkok sẽ tạm dừng mọi điều khoản của thỏa thuận hòa bình, bao gồm hoạt động trao trả tù binh và các chương trình rà phá mìn song phương.”

Thủ tướng Anutin Charnvirakul phát biểu trong cuộc họp báo cùng ngày:

“Chúng ta nghĩ rằng mối đe dọa an ninh đã giảm, nhưng thực tế là chưa. Sự kiện này cho thấy hòa bình vẫn rất mong manh.”

💣 Vụ nổ mìn làm rạn nứt thỏa thuận vừa ký tại Malaysia

Thỏa thuận hòa bình giữa Thái Lan và Campuchia được ký ngày 26/10 tại Kuala Lumpur (Malaysia), dưới sự chứng kiến của Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Malaysia Anwar Ibrahim.
Văn kiện này được xem là bước đột phá, nhằm chấm dứt xung đột biên giới kéo dài nhiều năm – đặc biệt sau cuộc giao tranh hồi tháng 7 khiến ít nhất 43 người thiệt mạng và hơn 300.000 người phải sơ tán.

Thỏa thuận bao gồm:

• Cam kết ngừng toàn bộ hành động thù địch.
• Rút vũ khí hạng nặng khỏi khu vực biên giới.
• Rà phá bom mìn và vật liệu nổ còn sót lại.
• Trao trả 18 tù binh Campuchia dự kiến ngày 12/11.

Tuy nhiên, sau vụ nổ mìn mới đây, hoạt động trao trả tù binh đã bị hủy bỏ, còn Bộ Quốc phòng Thái Lan cho rằng “mìn có thể mới được cài đặt gần đây”, ám chỉ khả năng Campuchia vi phạm cam kết.

⚔️ Bangkok cáo buộc Phnom Penh vi phạm cam kết, gửi công hàm phản đối

Bộ trưởng Quốc phòng Thái Lan Nattapon Narkphanit xác nhận đã gửi công hàm phản đối chính thức tới phía Campuchia thông qua Bộ Ngoại giao.
Ông tuyên bố:

“Nếu kết quả điều tra cho thấy vụ nổ có chủ ý, Thái Lan sẽ có hành động mạnh mẽ hơn để bảo vệ chủ quyền quốc gia.”

Phía Campuchia hiện chưa đưa ra phản ứng cụ thể, song Bộ Quốc phòng nước này tái khẳng định “cam kết không lay chuyển đối với hòa bình và an ninh khu vực”.
Phnom Penh nhiều lần bác bỏ cáo buộc gài mìn, cho rằng khu vực này vẫn còn sót lại nhiều bom mìn từ các cuộc xung đột trong thập niên 1980 – 1990.

🌏 Nguy cơ tái căng thẳng biên giới và tác động khu vực

Giới quan sát nhận định, việc đình chỉ thỏa thuận hòa bình có thể khiến tình hình biên giới Thái Lan – Campuchia một lần nữa leo thang, đe dọa tiến trình ổn định tại Đông Nam Á.

• Với Thái Lan, động thái này giúp củng cố hình ảnh “kiên quyết bảo vệ lãnh thổ” của chính phủ Anutin, nhất là trong bối cảnh dư luận trong nước đang đòi hỏi phản ứng cứng rắn hơn.
• Với Campuchia, nếu bị xác định vi phạm, uy tín ngoại giao và vị thế trong ASEAN có thể bị ảnh hưởng nghiêm trọng.

Một chuyên gia của Viện Nghiên cứu Chiến lược châu Á nhận định:

“Thỏa thuận Kuala Lumpur là thành quả ngoại giao đáng kể, nhưng việc thực thi trên thực địa — đặc biệt là giám sát bom mìn và rút quân — vẫn là khâu yếu nhất.”

🕊️ Triển vọng hòa bình vẫn mong manh

Trong bối cảnh hai bên tạm dừng hợp tác quân sự và ngoại giao, các hoạt động chung như rà phá mìn, tuần tra song phương, và giám sát biên giới ASEAN đều bị đình trệ.
Dù vậy, một số nguồn tin ngoại giao cho rằng Malaysia và Mỹ đang nỗ lực vận động để hai nước sớm quay lại bàn đàm phán nhằm tránh tái diễn xung đột.

“Việc đình chỉ không có nghĩa là kết thúc hòa bình, mà là lời cảnh báo để cả hai bên nhìn lại cam kết của mình” — một quan chức ASEAN nhận định.

📍 Kết luận: Hòa bình chưa thể “an bài”

Quyết định đình chỉ thỏa thuận hòa bình của Thái Lan không chỉ là phản ứng tức thời sau vụ nổ mìn, mà còn phản ánh thực tế rằng niềm tin giữa hai quốc gia láng giềng vẫn còn mong manh.
Trong khi cộng đồng quốc tế kêu gọi kiềm chế, câu hỏi lớn đặt ra là:
Liệu Bangkok và Phnom Penh có thể tìm lại tiếng nói chung để ngăn chặn “bóng ma chiến tranh biên giới” quay trở lại?

(Theo AFP)