Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á – Thái Bình Dương (APEC) năm 2025 diễn ra tại Gyeongju, Hàn Quốc, quy tụ 21 nền kinh tế hàng đầu khu vực.
Theo Reuters, APEC hiện chiếm 61% GDP toàn cầu và 50% thương mại thế giới, là nơi thể hiện sự cạnh tranh ảnh hưởng kinh tế giữa các cường quốc.
Trong bối cảnh toàn cầu đối mặt với chủ nghĩa bảo hộ, chiến tranh thương mại và xung đột địa chính trị, APEC 2025 trở thành “bàn cờ quyền lực” mới của kinh tế châu Á – Thái Bình Dương.
Tập Cận Bình– “Người giữ nhịp” của thương mại tự do tại APEC
Trong khi Tổng thống Mỹ Donald Trump rút lui sớm khỏi hội nghị, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình lại trở thành tâm điểm chú ý với loạt tuyên bố mạnh mẽ về thương mại tự do và hợp tác khu vực.
Theo Reuters và AP, Tập Cận Bình khẳng định:
“Trung Quốc sẵn sàng bảo vệ hệ thống thương mại đa phương, củng cố vai trò của WTO và mở rộng hợp tác kinh tế bền vững.”
Ông nhấn mạnh tầm quan trọng của việc duy trì chuỗi cung ứng toàn cầu ổn định, phản đối xu hướng chia tách kinh tế và kêu gọi các nước APEC “thực hiện chủ nghĩa đa phương thực chất”.
Trong bài phát biểu, ông Tập Cận Bình cũng giới thiệu Trung Quốc như điểm đến đầu tư lý tưởng, khuyến khích các quốc gia “tăng cường kết nối và cùng kiến tạo tăng trưởng xanh, bao trùm và an toàn”.
🌏 Khoảng trống quyền lực: Khi Mỹ rút lui, Trung Quốc bước lên
Việc Mỹ thu hẹp vai trò tại APEC 2025 đã mở ra “khoảng trống quyền lực”, và Trung Quốc nhanh chóng tận dụng cơ hội để định hình trật tự kinh tế mới.
Theo các chuyên gia phân tích, đây là bước đi chiến lược nhằm:
- Khẳng định vị thế trung tâm thương mại khu vực
- Tăng ảnh hưởng chính trị và kinh tế trong khuôn khổ đa phương
- Giảm sự phụ thuộc vào thị trường phương Tây, hướng tới mô hình “tự cường – hợp tác khu vực”
Nhiều nhà quan sát nhận định, sự nổi bật của ông Tập Cận Bình tại APEC 2025 thể hiện nỗ lực của Bắc Kinh trong việc củng cố vị thế “đầu tàu kinh tế châu Á”, đặc biệt trong bối cảnh các nước phương Tây đang chia rẽ về chính sách thương mại.
💡 Tác động đến chiến lược đầu tư và chuỗi cung ứng khu vực
Sự dịch chuyển quyền lực kinh tế này có thể ảnh hưởng sâu rộng đến:
- Chiến lược đầu tư quốc tế – Nhiều doanh nghiệp có thể xem xét mở rộng đầu tư sang Trung Quốc hoặc các nước vệ tinh xung quanh.
- Chuỗi cung ứng toàn cầu – Các ngành công nghiệp, đặc biệt là điện tử, năng lượng và sản xuất, có xu hướng dịch chuyển gần hơn về Đông Á.
- Cán cân thương mại khu vực – Các quốc gia Đông Nam Á, trong đó có Việt Nam, sẽ chịu tác động trực tiếp khi Trung Quốc giữ vai trò chi phối hơn trong xuất nhập khẩu.
Theo giới phân tích, APEC 2025 không chỉ là một diễn đàn chính trị, mà là điểm ngoặt tái cấu trúc chuỗi cung ứng châu Á – Thái Bình Dương.
🇻🇳 Cơ hội và thách thức với Việt Nam
Đối với Việt Nam, vai trò nổi bật của Trung Quốc tại APEC 2025 mang đến hai mặt tác động rõ rệt:
Cơ hội:
- Mở rộng xuất khẩu, thu hút vốn đầu tư trực tiếp (FDI) từ Trung Quốc.
- Trở thành điểm trung chuyển chiến lược trong chuỗi cung ứng khu vực.
- Tận dụng các sáng kiến hợp tác kinh tế và logistics khu vực để phát triển công nghiệp hỗ trợ.
Thách thức:
- Nguy cơ phụ thuộc vào thị trường Trung Quốc nếu không đa dạng hóa đối tác.
- Cạnh tranh gay gắt trong thu hút đầu tư công nghệ và sản xuất cao.
- Đòi hỏi Việt Nam phải nâng cấp năng lực sản xuất – logistics – tiêu chuẩn xanh để giữ vững vị thế trong chuỗi giá trị mới.
📈 Triển vọng & định hướng tương lai
Giới quan sát nhận định:
“Trung Quốc đang từng bước dịch chuyển từ vai trò ‘nhà máy thế giới’ sang trung tâm điều phối thương mại – tài chính của châu Á.”
APEC 2025 có thể là khởi đầu của một trật tự kinh tế đa cực mới, nơi mà Trung Quốc – thay vì Mỹ – giữ vai trò định hình chuẩn mực thương mại khu vực.
Đối với các quốc gia đang phát triển như Việt Nam, chìa khóa thành công nằm ở cân bằng chiến lược, chủ động hội nhập và phát huy vai trò trung gian giữa các cực quyền lực lớn.
Sự xuất hiện nổi bật của Xi Jinping tại APEC 2025 không chỉ là màn thể hiện ngoại giao, mà còn là tuyên ngôn chiến lược về vị thế mới của Trung Quốc trong khu vực châu Á – Thái Bình Dương.
Trong khi Mỹ tạm rút lui, Trung Quốc đang từng bước củng cố vị thế “người dẫn nhịp” của kinh tế khu vực, với mục tiêu dài hạn là trở thành trung tâm thương mại toàn cầu.
👉 Điều cần lưu ý:
Diễn biến này sẽ tác động trực tiếp đến chiến lược đầu tư, chuỗi cung ứng và chính sách kinh tế của các quốc gia, đặc biệt là Việt Nam – nơi hội tụ giữa “điểm đến sản xuất” và “cầu nối khu vực”.
Discussion about this post